همزمان با افزایش تبلیغ انواع برنج های خارجی با برند وطنی در رسانه ملی، اعتراض منتقدان سیاست های تجاری وزیر بازرگانی دولت نهم به آنچه از آن بعنوان واردات بی رویه نام برده می شد، روبه تزاید گذاشت و در مرحله نخست منجر به لغو قرارداد صداو سیما با شماری از واردکنندگان شد. نزدیک شدن به فصل برداشت نیز دامنه اعتراضات نسبت به واردات را گسترش داد . به اعتقاد مخالفان ، دولت همه ساله بیش از نیاز داخلی برنج وارد می کند. آنها می گویند: رویه واردات در نیمه دوم سال 87 و اوایل سال 88 تا جایی پیش رفت که بر سر سفره های بسیاری از مردم مناطق برنج خیز کشور نیز انواع و اقسام محصول خارجی قرار گرفت. خرید تضمینی برنج و دو برابر شدن نرخ تعرفه واردات از جمله راهکارهایی بود که دولت نوپای
دهم در بدو فعالیت خود برای حمایت از تولید داخلی انجام داد.
** کشوری پرمصرف
براساس گزارش های جهانی، در میان 13 کشور پرمصرف برنج در جهان تفاوت مهمی بین ایران و سایر کشورها وجود دارد، با وجودی که 12 کشور دیگر همگی از تولیدکنندگان مهم برنج در سطح جهان به شمار می آیند و حجم عمده نیاز خود را از تولید داخل تامین می کنند، کشورمان بخش عمده نیاز خود را از محل واردات تامین می کند و جایگاهی میان صادرکنندگان این محصول ندارد.
** گزارش بانک جهانی
بیست و چهارم آذرماه سال گذشته بانک جهانی با انتشار گزارشی به ایران توصیه کرد: بجای تلاش برای خودکفایی در تولید برنج، به واردات بی دردسر این محصول از خارج روی آورد. بانک جهانی در گزارشی با مقرون به صرفه دانستن واردات برنج در مقایسه با تولید آن در داخل کشور اعلام کرد: اجرای طرح خودکفایی برنج در ایران سالانه 300 میلیون دلار به این کشور زیان وارد می کند. در این گزارش تصریح شده متوسط مصرف برنج در ایران دو میلیون و 900 هزار تن است که یک میلیون و 600 هزار تن آن در داخل تولید و مابقی یعنی یک میلیون و 300 هزار تن از طریق واردات تامین می شود و چنانچه ایران بخواهد این رقم را هم در داخل تولید کند باید هزینه بیشتری در مقایسه با مبلغ لازم برای واردات آن بپردازد. براساس برآورد بانک جهانی برای تولید یک میلیون و 300 هزار تن برنج در داخل باید 900 میلیون دلار هزینه درحالی که برای واردات این حجم باید 600 میلیون دلار پرداخت شود.
** اختلاف بر سر سرانه مصرف
براساس گزارش وزارت کشاورزی آمریکا، هر ایرانی به طور متوسط سالانه 45/5 کیلوگرم برنج
مصرف می کند، به این ترتیب ایرانی ها بعنوان سیزدهمین مصرف کننده بزرگ برنج در سطح
جهان شناخته شده اند. این گزارش می افزاید مردم برمه با مصرف سرانه 217 کیلوگرم برنج درسال در جایگاه نخست
مصرف قرار گرفته اند. وزارت بازرگانی نیز سرانه مصرف برنج کشور را بیش از 45 کیلوگرم می داند که این آمار به گزارش های جهانی نزدیک تر است، اما از دیگر سو وزارت جهاد کشاورزی و انجمن برنج نظر دیگری از سرانه مصرف کشور دارند، آنها سرانه مصرف را 36 کیلوگرم عنوان می کنند. تا پیش از خروج برنج از سیستم کالابرگی، دولت بطور مستقل سالانه حدود 700 هزار تن برنج از آسیای شرقی وارد می کرد و پس از کناره گیری دولت از گروه واردکنندگان، این امر به طور کامل توسط بخش خصوصی صورت گرفت. مخبر کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس شورای اسلامی می گوید :
درحالی که آمارهای جهانی و وزارت بازرگانی سرانه مصرف برنج را حدود 46 کیلوگرم عنوان می کنند، اما وزارت جهاد کشاورزی و فعالان بخش تولید سرانه مصرف را 36 کیلوگرم می دانند. به گفته مهدی افشاری اختلاف 10 کیلویی این دو وزارتخانه در میزان مصرف مسائل بعدی واردات برنج را در کشور به همراه داشت و باعث واردات بیش از نیاز این محصول و بعضا اشباع بازار از برنج های خارجی شد. این نماینده مجلس می افزاید: بیش از دو هزار تن برنج از سال گذشته در انبارها وجود داشته که با خرید دولت و شرکت های خصوصی بیش از 70 درصد محصول خریداری شده است. وی عنوان می کند: در شرایط عادی، ایران دو میلیون و 250 هزار تن برنج سفید تولید می کند که براساس سرانه مصرف وزارت جهاد کشاورزی تنها 250 هزار تن باید وارد شود، اما براساس مصرف سرانه وزارت بازرگانی نزدیک به یک میلیون تن برنج باید وارد کشور شود. با وجودی که آمار دبیر انجمن برنج درباره سرانه مصرف، حکایت از اختلاف بیش از 150 کیلوگرمی با مخبر کمیسیون کشاورزی دارد، اما بطور قطع با آمار وزارت بازرگانی اختلاف فاحشی وجود دارد. وی می گوید: با رقم 36 کیلوگرم سرانه مصرف، سالانه به حداکثر 400 هزار تن برنج برای واردات نیاز داریم ولی در زمان حاضر و براساس مصرف سرانه اعلام شده ( 44 کیلوگرم) کسری
تولید کشور به یک میلیون تن می رسد. به گفته جمیل علیزاده شایق اختلاف آمار سبب شده تا هر سال بیش از یک میلیون تن برنج وارد کشور شود به طوری که در سال 88 با انبوهی از برنج تولید داخل در انبارها مواجه شده ایم. هرچند این اظهارات نمی تواند رسمیتی برآمارهای عنوان شده، ببخشد، اما قرائن موجود نشان می دهد بیش از هر چیز باید مسئولان و متولیان امر تولید و مصرف با دریافت اطلاعات و گزارش های درست میزان دقیق مصرف و تولید برنج را احصا کنند.
** واردات برنج در طول چهار سال گذشته
براساس گزارش های رسمی گمرک در سال 84 به میزان یک میلیون و 44 هزار و 659 تن به ارزش 345 میلیون و 284 هزار دلار ارزش وارد کشور شد. یک سال بعد نیز واردکنندگان، یک میلیون و 216 هزار و 192 تن برنج به ارزش 403 میلیون و 188 هزار دلار دربازار داخل عرضه کردند. واردات برنج در سال 85 نسبت به یک سال پیش از آن به لحاظ وزن 16/4 درصد و به لحاظ ارزش 16/8 درصد رشد داشت. ایران در سال 85 به مقدار 171 هزار و 533 تن برنج و به ارزش 57 میلیون و 904 هزار دلار بیشتر از سال 84 وارد کشور کرد. براساس گزارش های رسمی شتاب واردات برنج در سال 86 کمی فروکش کرد و در این سال به طور رسمی یک میلیون و 62 هزار تن برنج به ارزش 427 میلیون دلار وارد کشور شد. واردات برنج در سال 87 روند صعودی بخود گرفت و در این سال، یک میلیون و 383 هزار تن برنج به ارزش 790 میلیون دلار وارد کشور شد که نسبت به مدت مشابه سال گذشته به لحاظ وزنی 30 درصد و از نظر ارزشی 85 درصد رشد داشت. براساس اعلام رسمی گمرک در پنج ماهه نخست امسال 654 هزار تن برنج به ارزش 542 میلیون دلار وارد کشور شد که 2/74 درصد از ارزش کل واردات را شامل می شود. این میزان در سال گذشته 434 هزار تن به ارزش 174 میلیون دلار بود که 0/73 درصد از ارزش کل واردات را شامل می شد.
** ابهام درباره برنج های آلوده
پس از به چالش کشیده شدن رقم واردات برنج و انتقادهای پیش روی، موسسه استاندارد در اقدامی نادر برای نخستین بار از آلودگی چند نوع برنج خارجی به مواد سمی که همگی آنها از مبادی رسمی وارد کشور شده بود، خبر داد. این نوع اطلاع رسانی که توسط اداره استاندارد استان تهران عنوان شد، در درجه نخست پر فروش ترین برنج کشور را نشانه رفت و بدنبال آن چند رقم دیگر که تعداد آنها به 13 نوع رسید. این اطلاعیه موجب بروز واکنش هایی از سوی وزارتخانه ها و سازمان های مرتبط با واردات و بهداشت از جمله بازرگانی، بهداشت، گمرک و غیره شد. از سویی بدلیل عدم اجماع مجموعه های دولتی و بخش خصوصی در اظهارات عنوان شده ، موضوع راه اندازی کمیته سلامت برنج در هیات دولت مطرح و این کمیته راه اندازی شد. براساس توافق حاصله میان مسئولان دولتی مقرر شد، مرجع نهایی اعلام آلودگی و یا عدم آلودگی برنج ها وزارت بهداشت باشد، انجام آزمایش های متعدد بخشی از این وظایف بود که طی هفته اخیر به وزارت بهداشت محول شد، این کمیته هنوز گزارش رسمی در خصوص وضعیت برنج های آلوده ارایه نداده است آنچه در این میان اتفاق افتاد، نگرانی بخش عمده مصرف کنندگان در میان قشر متوسط مردم بود، اطلاع رسانی های بعدی قدری از التهاب بازار کاست، اما یک اتفاق دیگر نیز رخ داد ، برنج ایرانی با روند روبه رشد قیمت مواجه شد. افزایش تا پنج درصدی قیمت برنج داخلی، طی روزهای گذشته و همزمان با فصل برداشت ، از این جهت قابل تامل است که در صورت عدم کنترل اتفاقات ایجاد شده توسط نهادهای مسئول آثار منفی خود را بر بازار سایر محصولات برجای می گذارد. معاون وزیر بازرگانی در توسعه بازرگانی داخلی معتقد است : نوسان قیمت برنج های داخلی
مقطعی است که بزودی از بین می رود. محمد صادق مفتح در عین حال تصریح کرد: ما فکر می کنیم قیمت ها در سطح کنونی معقول است و افزایش نخواهد یافت. وی این موضوع را نیز گفت: در مورد افزایش قیمت برنج های ایرانی یک گلایه وجود دارد که عنوان می کردند قیمت برنج های مرغوب ایرانی پایین است و کاهش قیمت باعث کشت نکردن و نگرانی های کشاورزان می شود. در شرایطی که برخی گمانه زنی ها حکایت از ورود شماری سودجویان به بازار برنج داخلی و سوء استفاده از شرایط موجود دارد، اما بطور قطع تا زمان رفع ابهامات موجود درباره وضعیت برنج های خارجی نمی توان آینده بازار برنج ایران را پیش بینی کرد. هرچند مسئولان وزارت بهداشت بارها بر غیر آلوده بودن برنج ها تاکید داشته اند، اما پرسش اینجاست که آیا براستی گزارش نهایی که هفته جاری قرار است عنوان شود، تاثیری بر بهبود وضعیت بهم ریخته بازار برنج خواهد داشت و چه کسی مسئول پاسخگویی مسائل ایجاد شده
خواهد بود.
مشکلات تولید برنج بر هیچکس پوشیده نیست و ازطرفی نیازهای مصرف کنندگان

منبع :خبرگزاری جمهوری اسلامی     تاریخ : 12  مهر   1388    شاخه : تجارت و بازرگانی

به گزارش خبرگزاری اقتصادی ایران،(econews.ir)،هنوز مدت زیادی از رفع اتهام برنج های خارجی به آلوده بودن آن ها نمی گذرد که با حل این مشکل برنج های خارجی، بار دیگر فشارها بر آن ها کم و آن چه حاصل شده؛ افزایش 96 درصدی واردات رسمی و 187 درصدی کشفیات قاچاق برنج است. البته شاید نتوان از افزایش این کشفیات برداشت کرد که حجم کلی قاچاق برنج نیز زیادتر شده است اما این را هم نمی توان کتمان کرد. از سوی دیگر طبق قانون این برنج های کشف شده می توانند پس از به مزایده گذاشتن وارد بازار ایران شوند که حجم آن هم بیش از دو هزار تن برآورد می شود. منبع : اکو نیوز    تاریخ : 1   اسفند   1388    شاخه : کشاورزی ، دامداری و شیلات   

عضو هیات مدیره انجمن ایران گفت: در حالی که حداکثر نیاز به برنج خارجی 400 هزار تن در سال است، سال گذشته بیش از 3 برابر از این مقدار یعنی 1.3 میلیون تن برنج وارد کشور شد. غلامعلی قربانی در گفت و گو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس، با بیان این که سالانه 2.2 میلیون تن برنج در کشور تولید می شود، گفت: حداکثر نیاز واردات برنج سالی 400 هزار تن است، در حالی که طبق آمار گمرک سال گذشته یک میلیون و 383 هزار تن برنچ سفید خارجی، یعنی بیش از 3 برابر نیاز وارد کشور شده است. منبع : شبکه خبری صنایع غذایی ایران    تاریخ : 18   مرداد   1388    شاخه : تجارت و بازرگانی   

عضو هیات مدیره انجمن ایران گفت: در حالی که حداکثر نیاز به برنج خارجی 400 هزار تن در سال است، سال گذشته بیش از 3 برابر از این مقدار یعنی 1.3 میلیون تن برنج وارد کشور شد. غلامعلی قربانی در گفت و گو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس، با بیان این که سالانه 2.2 میلیون تن برنج در کشور تولید می شود، گفت: حداکثر نیاز واردات برنج سالی 400 هزار تن است، در حالی که طبق آمار گمرک سال گذشته یک میلیون و 383 هزار تن برنچ سفید خارجی، یعنی بیش از 3 برابر نیاز وارد کشور شده است. منبع : خبرگزاری فارس    تاریخ : 17   مرداد   1388    شاخه : کشاورزی ، دامداری و شیلات   

عضو هیات مدیره انجمن ایران گفت: در حالی که حداکثر نیاز به برنج خارجی 400 هزار تن در سال است، سال گذشته بیش از 3 برابر از این مقدار یعنی 1.3 میلیون تن برنج وارد کشور شد.غلامعلی قربانی با بیان این که سالانه 2.2 میلیون تن برنج در کشور تولید می شود، گفت: حداکثر نیاز واردات برنج سالی 400 هزار تن است، در حالی که طبق آمار گمرک سال گذشته یک میلیون و 383 هزار تن برنچ سفید خارجی، یعنی بیش از 3 برابر نیاز وارد کشور شده است. منبع : بازیاب    تاریخ : 17   مرداد   1388    شاخه : تجارت و بازرگانی   

سال1387 را در شرایطی آغاز کردیم که بحران جهانی برنج باعث گران شدن نرخ عرضه جهانی برنج های صادراتی و محدودیت صادرات شده بود.این موضوع به بازار برنج ایران نیز سرایت کرد. بسیاری از کشورهای صادرکننده برنج به ایران، از عرضه بدون سقف برنج به میهن اسلامی مان خودداری کردند و عرضه به میزان محدود صادراتی با نرخ بالا انجام شد. در همین اوضاع، بدون اینکه برای تولید برنج سال86 خللی ایجاد شده باشد، برنج های داخلی نیز بدون منطق گران شدند؛ به طوری که در اواخر اردیبهشت 87 و اوایل خرداد همان سال، این نرخ ها در تهران به کیلویی 50هزار ریال هم رسید، گرچه این موج خیلی زود فروکش کرد و کاهش قیمت جهانی برنج های صادراتی ادامه یافت. منبع : همشهری آنلاین    تاریخ : 4   بهمن   1388    شاخه : کشاورزی ، دامداری و شیلات   

سرانجام تلخ واردات بی رویه برنج از زبان نایب رئیس انجمن برنج ایران.با وجود پیش بینی های نه چندان درست وزارت نیرو در اوایل امسال مبنی بر کمبود آب سال زراعی جاری، خوشبختانه با بارندگی ها در ماه های اردیبهشت و خرداد در کشورمان، کشت برنج در ایران از بحران آب و خشکسالی نجات یافت و فقط مقدار ناچیزی از زمین های زراعی برنج، آن هم در برخی مناطق در اثر این هشدار به زیرکشت نرفت. اما میزان سطح زیرکشت برنج در ایران همچنان بیش از 620هزار هکتار برآورد شده و پیش بینی تولید برنج امسال با توجه به شرایط مساعد جوی در مراحل کاشت و داشت به بیش از 2 میلیون و 250 هزار تن خواهد رسید. منبع : همشهری آنلاین    تاریخ : 3   شهریور   1388    شاخه : کشاورزی ، دامداری و شیلات   

با این که دیروز ستاد ملی بررسی سلامت برنج با صدور اطلاعیه ای، تمامی برنج های وارداتی را سالم اعلام کرد، اما هنوز پیرامون این ماجرا پرسش های متعدد وجود دارد که نشان می دهد ابهامات ماجرا همچنان باقی است. اطلاعیه دیروز این ستاد که از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اعلام شد در پی آن است که نگرانی ها و اخبار متناقض درباره آلوده بودن برنج های وارداتی به سموم خطرناکی چون آرسنیک، جیوه، کادمیوم و غیره را از بین ببرد. منبع : هموطن سلام    تاریخ : 20   مهر   1388    شاخه : کشاورزی ، دامداری و شیلات   

این روز ها از پشت شیشه هزار چهره رسانه ملی شاهد تبلیغات متنوع برنج های وارداتی با نام های تجاری ایرانی هستیم و چه بسیارند ایرانیانی که از دلفریبی آنچه می بینند خنده بر لب نشانده و برنج کشور را به فراموشی می سپارند اما همین تبلیغات برای کشاورز تولیدکننده برنج مانند تیغی است که بر قلبش فرو می رود. به گزارش ایلنا، برنج های وارداتی بر سر کلاس درس و سینما حاضرند، روی اجاق گاز ها و سفره های افطار ایرانی تا سانتی متر ها قد می کشند و یاد برنج های معطر و خوش طعم ایرانی را از خاطرمان می برند، حال آنکه این تبلیغات که شاید به جرأت بتوان آن را در سطح دنیا بی سابقه دانست، نه پایه علمی دارد و نه پایه تحقیقاتی. منبع : خبرگزاری کار ایران    تاریخ : 10   شهریور   1388    شاخه : کشاورزی ، دامداری و شیلات